Het navigeren door btw-regels kan ingewikkeld zijn, maar als zelfstandige in België kan een btw-vrijstelling je boekhouding een stuk eenvoudiger maken. Artikel 44 van het Belgische btw-wetboek voorziet in een vrijstelling van btw voor bepaalde beroepen en diensten van algemeen belang. Dat betekent: geen btw aanrekenen op je facturen en geen btw-aangiftes indienen.
1. Wat is artikel 44 van het Belgische btw-wetboek?
Dit artikel biedt algemene informatie en is geen persoonlijk fiscaal advies. Vraag het bij twijfel aan je belastingcoach.
Artikel 44 voorziet in een btw-vrijstelling voor bepaalde diensten die als essentieel worden beschouwd voor het algemeen welzijn of het maatschappelijk belang. Als je diensten hieronder vallen, hoef je geen btw aan te rekenen, wat je boekhouding meteen een pak eenvoudiger maakt.
2. Voor welke sectoren geldt de btw-vrijstelling volgens artikel 44?
Medische en paramedische diensten
Wie is vrijgesteld?
Artsen, tandartsen, kinesisten, psychologen en andere erkende zorgverleners.
Paramedische beroepen zoals diëtisten, ergotherapeuten en logopedisten, op voorwaarde dat ze erkend zijn.
Voorbeeld:
Een kinesist die therapeutische behandelingen aanbiedt, moet geen btw aanrekenen op zijn prestaties.
Sociale diensten
Wie is vrijgesteld?
Instellingen zoals woonzorgcentra, kinderopvang, thuiszorgdiensten en erkende welzijnsorganisaties.
Voorbeeld:
Een maatschappelijk werker die psychologische hulp biedt binnen een erkende instelling is vrijgesteld van btw.
Onderwijsdiensten
Wie is vrijgesteld?
Officiële onderwijsinstellingen (scholen, universiteiten, erkende opleidingscentra).
Privélessen gegeven door erkende leerkrachten.
Voorbeeld:
Een erkende bijlesdocent die wiskunde geeft, hoeft geen btw aan te rekenen.
Culturele en artistieke diensten
Wie is vrijgesteld?
Artiesten, muzikanten en performers die deelnemen aan niet-commerciële culturele activiteiten zoals concerten, tentoonstellingen of theatervoorstellingen.
Voorbeeld:
Een muzikant die optreedt op een benefietconcert voor het goede doel, is vrijgesteld van btw.
Andere vrijgestelde diensten
Ook bepaalde diensten zoals openbaar vervoer en verzekeringen zijn vrijgesteld, als ze aan de voorwaarden voldoen.
Hieronder vind je een overzicht van de vrijgestelde beroepen en diensten op basis van artikel 44 van het Belgische btw-wetboek.
Vrijgestelde dienst | Omschrijving | Uitzonderingen |
Medische diensten | Therapeutische zorg door erkende zorgverleners | Cosmetische ingrepen zoals schoonheidsbehandelingen zijn niet vrijgesteld |
Paramedische diensten | Logopedisten, ergotherapeuten, diëtisten, enz. | Enkel erkende beoefenaars zijn vrijgesteld |
Sociale diensten | Thuiszorg, ouderenzorg, maatschappelijk werk | Moet een sociaal of medisch doel dienen |
Onderwijs | Officiële opleidingen, erkende bijlessen | Niet-erkende privélessen zijn wel onderworpen aan btw |
Culturele/artistieke diensten | Niet-commerciële optredens of tentoonstellingen | Commerciële evenementen zijn niet vrijgesteld |
Sportdiensten | Sportclubs zonder winstoogmerk | Commerciële sportorganisaties zijn btw-plichtig |
Welzijnsdiensten | Begeleiding van kwetsbare doelgroepen | Commerciële diensten buiten het welzijnsdomein zijn niet vrijgesteld |
Financiële/verzekeringsdiensten | Bank- en verzekeringsdiensten zonder schuldinvordering | Enkel niet-commerciële activiteiten zijn vrijgesteld |
Niet-commerciële diensten | Activiteiten van vzw's, religieuze of filosofische organisaties | Diensten met winstoogmerk vallen niet onder de vrijstelling |
Vervoer | Openbaar vervoer en medisch transport (zoals ambulances) | Privé- of commercieel transport valt buiten de vrijstelling |
3. Waarom is deze vrijstelling belangrijk?
Minder administratie
Je hoeft geen btw aan te rekenen of af te dragen, wat je boekhouding vereenvoudigt.
Geen btw-aftrek
De keerzijde: je mag ook geen btw terugvragen op je aankopen.
Fiscale zekerheid
Als je btw verkeerd toepast, riskeer je boetes. Zeker weten dat je vrijstelling correct is toegepast, bespaart je problemen.
4. Kom ik in aanmerking voor artikel 44?
Check het aan de hand van deze punten:
Activiteit: Val je onder zorg, onderwijs, sociaal werk of cultuur?
Erkenning: Ben je erkend of werk je via een erkende instelling?
Twijfel? Vraag raad aan je sociaal verzekeringsfonds, de FOD of je boekhouder.
5. Btw-vrijstelling beheren in Accountable
Gebruik je Accountable? Dan is je vrijstelling eenvoudig in te stellen:
Werk je btw-status bij: Ga naar de instellingen van je Accountable-app en vink aan dat je bedrijf btw-vrijgesteld is, zodat je geen btw op je facturen in rekening brengt.
Open de app en ga naar Account > Instellingen > Belastingen.
Bij btw-type, kies je voor Vrijgesteld van btw.
 |  |
Dien jaarlijkse belastingaangiften in: Ook al ben je vrijgesteld van btw, je moet nog steeds een jaarlijkse aangifte van de inkomstenbelasting indienen. Met Accountable regel je dit eenvoudig. Meer uitleg vind je in het artikel Personenbelasting in België: stap-voor-stap gids voor zelfstandigen.
6. Hoe aanvragen en behouden?
Aanvragen van vrijstelling:
Registreer je bij de Belastingdienst: Om te beginnen moet je je registreren bij de Belgische belastingdienst (FOD Financiën). Tijdens de registratie bevestig je dat je beroep in aanmerking komt voor btw-vrijstelling op basis van de diensten die je levert.
Bevestig je status: Na registratie beoordeelt de belastingdienst je bedrijfsactiviteiten. Als ze voldoen aan de vrijstellingscriteria, wordt je bedrijf officieel geclassificeerd als btw-vrijgesteld. Wil je je btw-status verifiëren, dan vind je gedetailleerde instructies in het artikel Hoe je jouw btw-type kunt verifiëren bij het aanmaken van je account op Accountable.
Status behouden:
Jaarlijkse aangifte doen: Ook al ben je btw-vrijgesteld, ben je nog steeds verplicht om je jaarlijkse aangifte van de inkomstenbelasting in te dienen, iets wat je eenvoudig kunt doen met Accountable. Als btw-vrijgestelde zelfstandige op basis van artikel 44 van het btw-wetboek ben je echter niet verplicht om de jaarlijkse klantenlijst in te dienen, zoals dat voor btw-plichtige ondernemers wel geldt.
Houd je administratie bij: Zorg ervoor dat je je dagelijkse inkomsten en uitgaven bijhoudt en alle ondersteunende documenten bewaart voor het geval de belastingdienst hierom vraagt. Bepaalde beroepen, zoals artsen, moeten bijvoorbeeld een ontvangstboek bijhouden (let op: dit geldt niet voor alle btw-vrijgestelde activiteiten). Meer informatie vind je in het artikel Hoe houd je een kasboek en dagontvangstenboek bij?
7. Veelgemaakte fouten
Misverstand over de criteria
Veel professionals gaan ervan uit dat elke dienst die verband houdt met gezondheidszorg, onderwijs of kunst automatisch vrijgesteld is van btw. Controleer daarom altijd of je specifieke activiteiten voldoen aan de criteria die in artikel 44 zijn beschreven. Voor verdere verduidelijking kunnen je sociaal secretariaat en de KBO je helpen, op basis van je NACABEL-code.
Je btw-status niet aanpassen
Als je je activiteiten verandert, bijvoorbeeld door nieuwe belastbare diensten toe te voegen, informeer dan onmiddellijk de belastingdienst en pas je btw-status aan. Het niet doen hiervan kan leiden tot boetes en sancties.
8. Peppol en btw-vrijstelling
Wat is Peppol?
Peppol (Pan-European Public Procurement On-Line) is een set van normen die is ontworpen om elektronische facturering en inkoop tussen bedrijven en overheidsinstanties in Europa te vergemakkelijken.
Als je vrijgesteld bent van btw op basis van artikel 44, speelt Peppol nog steeds een belangrijke rol in je btw-compliance als je betrokken bent bij B2B-activiteiten, zeker nu elektronische facturering verplicht wordt in steeds meer EU-lidstaten, inclusief België.
Peppol en btw-vrije professionals:
Ook al ben je vrijgesteld van btw, het is belangrijk te weten dat Peppol nog steeds kan vereisen dat je deelneemt aan elektronische facturering onder specifieke voorwaarden.
Als je bijvoorbeeld diensten levert aan een btw-geregistreerd bedrijf of een publieke instelling, kan het zijn dat zij van je verlangen om je facturen via het Peppol-netwerk te verzenden. Dit zorgt ervoor dat je facturen voldoen aan alle EU-vereisten voor grensoverschrijdende handel en btw-aangifte.
Peppol beheren in Accountable:
Gebruik je Accountable en ben je vrijgesteld van btw, dan kun je je facturen nog steeds beheren via het Peppol-netwerk door de juiste btw-status in je instellingen te selecteren.
Accountable ondersteunt Peppol elektronische facturering, zodat je eenvoudig conforme facturen kunt uitgeven en altijd voldoet aan de EU-verplichtingen, zonder extra complexiteit.
Belangrijkste punten
Artikel 44 van het Belgische btw-wetboek stelt bepaalde beroepen en diensten vrij van btw, zoals zorg, onderwijs, sociale diensten en niet-commerciële culturele activiteiten.
Ben je vrijgesteld, dan reken je geen btw aan op je facturen en dien je geen btw-aangiftes in, maar je kunt ook geen btw terugvorderen op je aankopen.
Enkel erkende beroepen en activiteiten komen in aanmerking. Controleer je situatie via je sociaal secretariaat, de KBO of de FOD Financiën.
Je blijft verplicht een jaarlijkse aangifte van de inkomstenbelasting in te dienen, ook als je btw-vrijgesteld bent.
In Accountable stel je je btw-vrijstelling in via Account > Instellingen > Belastingen en kies je daar voor Vrijgesteld van btw.
Als je twijfelt of je in aanmerking komt voor de btw-vrijstelling onder artikel 44, bevestig dit dan bij een ondernemingsloket, een boekhouder of de FOD Financiën. Aangezien Accountable geen btw-nummerregistraties intern verwerkt, is het het beste om daar eerst advies in te winnen.
💡 Tip
Zodra je hebt bevestigd dat je vrijgesteld bent op basis van artikel 44, kun je upgraden naar MAX, een plan speciaal voor btw-vrijgestelde gebruikers. Naast alles wat inbegrepen is in het standaard Boekhouding (GROW)-plan, biedt MAX je:
Onbeperkt toegang tot onze AI Belastingadviseur (in plaats van 50 vragen per maand)
Een uitgebreide belastinggarantie van tot €10.000 per aangifte
Directe toegang tot belastingcoaches met on-demand 1-op-1 ondersteuning
Alle extra ondersteuning die je nodig hebt om de controle te behouden, vertrouwen te hebben in je belastingzaken en je bedrijf met een gerust gevoel te laten groeien.
Heb je nog vragen? Chat met ons of stuur een e-mail naar support@accountable.eu, we helpen je graag verder.