Het komt vaker voor dan je denkt: je verdient al geld met je werk nog voor je officieel geregistreerd bent als zelfstandige.
Misschien deed je een paar betaalde opdrachten om te testen of de activiteit iets voor jou was, of vond je je eerste klanten nog voor je KBO-inschrijving of voor je btw-nummer actief was.
Het goede nieuws: dit kan perfect correct verwerkt worden. De kernvraag is niet wanneer je je hebt ingeschreven, maar of het inkomen afkomstig is van dezelfde professionele activiteit die je nu uitoefent. In dit artikel lopen we beide situaties door en leggen we uit hoe je elk geval inboekt.
Situatie | Hoe wordt het behandeld? | Waar in je aangifte? |
Het inkomen kwam uit dezelfde activiteit die je nu uitoefent (een “test”-periode, eerste klanten voor je inschrijving) | Het is beroepsinkomen. Je voegt het toe in Accountable. | Vak XVII of XVIII, deel 2, afhankelijk van je activiteit (Accountable genereert dit voor je) |
Het inkomen was eenmalig en occasioneel, niet gerelateerd aan je huidige activiteit | Het is geen beroepsinkomen. Je voegt het niet toe in Accountable. | Vak XV “Diverse inkomsten”, deel 2, code 1200/2200 |
Situatie 1: het inkomen maakte deel uit van je activiteit 👉
Dit is het meest voorkomende geval. Je ging op zoek naar klanten, deed een paar betaalde opdrachten of draaide een “test” voor je je officieel inschreef, en dat werk is hetzelfde als wat je nu doet als zelfstandige.
Fiscaal telt het moment waarop je effectief een winstgevende beroepsactiviteit begon uit te oefenen, niet de datum van je KBO-inschrijving. Dit inkomen is dus beroepsinkomen, precies zoals het inkomen dat je na je inschrijving verdiende.
Hoe boek je dit in in Accountable?
Maak de facturen voor dit inkomen aan in Accountable, met de echte datum van de dienst of verkoop (de oorspronkelijke datum, bijvoorbeeld mei of juni), niet de datum van vandaag. Zo komt het inkomen in het juiste inkomstenjaar terecht.
Koppel ze aan het huidige btw-kwartaal voor de btw-kant (daarover meer hieronder).
Eens ingeboekt, stroomt het bedrag automatisch door naar het totaal dat Accountable genereert voor je aangifte. Je hoeft dus niets manueel toe te voegen in MyMinfin.
⚠️ Belangrijk: de btw-kant vraagt aandacht. Ook al was je nog niet geregistreerd voor btw toen je het werk uitvoerde, er kan alsnog btw verschuldigd zijn op die omzet zodra je btw-plichtig bent. Je kan dit niet zomaar behandelen als “geen btw want ik was nog niet geregistreerd”. Neem de pre-start omzet op in je eerstvolgende btw-aangifte. Wees je ervan bewust dat er nalatigheidsintresten aangerekend kunnen worden, aangezien de btw technisch gezien eerder verschuldigd was. Dit is echter niet automatisch: beschouw het als een mogelijkheid, niet als een zekerheid. Als je dit op eigen initiatief rechtzet (voor de FOD je contacteert), wordt er normaal geen boete opgelegd. Worden er toch intresten aangerekend, dan kan je een kwijtscheldingsverzoek indienen bij de FOD.
💡 Omdat dit een reeds afgesloten btw-periode en je aangifte personenbelasting tegelijk raakt, raden we aan om je specifieke geval rechtstreeks te bevestigen bij de FOD Financien voor je indient. Je kan hen contacteren via https://financien.belgium.be/nl/contact.
Situatie 2: het was eenmalig en niet gerelateerd aan je activiteit 👉
Als het geld dat je ontving echt een eenmalige, occasionele zaak was die niets te maken heeft met de professionele activiteit die je nu uitoefent (bijvoorbeeld een enkele, niet-gerelateerde verkoop of dienst), dan is het meestal geen beroepsinkomen.
In dat geval hoort het niet in je boekhouding als zelfstandige in Accountable, en kan je het daar niet toevoegen. Je geeft het zelf rechtstreeks aan in je aangifte personenbelasting, als diverse inkomsten in vak XV “Diverse inkomsten”, deel 2, onder code 1200/2200.
Omdat de grens tussen “de start van mijn activiteit” en “een eenmalige zaak” niet altijd duidelijk is, en het zowel de behandeling voor de inkomstenbelasting als de btw-plicht beinvloedt, raden we aan dit te bevestigen bij de FOD Financien als je twijfelt.
Vergeet je opstartkosen niet 💡
Goed nieuws aan de kostenkant: je kan ook beroepskosten aftrekken die je maakte voor je officiële start, zolang ze gelinkt zijn aan je activiteit.
In Belgie zijn opstartkosten aftrekbaar als ze aan de gewone voorwaarden voldoen (art. 49 WIB 92), op voorwaarde dat ze gemaakt zijn in hetzelfde kalenderjaar waarin je effectief met je activiteit bent gestart.
Bewaar dus de facturen en bonnetjes van alles wat je kocht om op te starten (materiaal, software, beroepsverzekering, enzovoort), ook van voor je inschrijving.
📧 Nog vragen? Contacteer ons gerust in de chat, we helpen je graag! 💜